Choć do końca tej dekady będzie trzecią najczęstszą przyczyną umieralności (zgodnie z prognozą WHO), to nadal wiele osób nie wie, co to jest POChP. Przewlekła Obturacyjna Choroba Płuc występuje na całym świecie, a jej przyczyną – wbrew obiegowej opinii – nie jest tylko palenie wyrobów tytoniowych. W naszym artykule omawiamy najważniejsze fakty na temat POChP.
Czym jest ta choroba?
Przewlekła Obturacyjna Choroba Płuc jest chorobą ogólnoustrojową, charakteryzującą się stałą obecnością takich objawów jak przewlekły kaszel, duszność, męczliwość czy odkrztuszanie plwociny (gęstej wydzieliny z płuc).
POChP prowadzi do trwałego ograniczenia przepływu powietrza przez dolne drogi oddechowe. Chorobę wywołuje stan zapalny w oskrzelach, skutkujący zmianami w miąższu płuc i w naczyniach płucnych.
Bezpośrednią przyczyną POChP jest długotrwałe narażenie na szkodliwe czynniki środowiskowe, przede wszystkim gazy, pyły i dym tytoniowy.
POChP to choroba ogólnoustrojowa
Szacuje się, że na Przewlekłą Obturacyjną Chorobę Płuc choruje około 380 milionów ludzi, z czego około 2 milionów w Polsce. Warto podkreślić, że POChP częściej występuje u mężczyzn niż u kobiet.
To jest ważne:
Pomimo faktu, iż POChP najczęściej diagnozuje się u osób starszych, to podwyższone ryzyko zachorowania występuje już powyżej 40. roku życia.
Współcześnie POChP klasyfikuje się jako chorobę ogólnoustrojową, rzutującą na wszystkie kluczowe funkcje organizmu. Co więcej, mogą jej towarzyszyć także inne poważne schorzenia, takie jak m.in. osteoporoza, rak płuc, nadciśnienie tętnicze, zaburzenia rytmu serca, zespół metaboliczny, rozstrzenie oskrzeli czy refluks żołądkowo-przełykowy.
Więcej o tym, co to jest POChP, dowiesz się ze strony internetowej: https://oddychajmy.pl/video/pochp-co-to-za-choroba/.
Jakie są objawy POChP?
Przewlekła Obturacyjna Choroba Płuc początkowo może się rozwijać zupełnie bezobjawowo lub dając tylko skąpe, nieswoiste objawy, które wielu chorych przypisuje zupełnie innym problemom zdrowotnym, np. alergii czy niegroźnej infekcji.
Mnóstwo osób zgłasza się do lekarza dopiero wtedy, gdy objawy choroby są na tyle uciążliwe, że praktycznie uniemożliwiają normalne funkcjonowanie. Podkreślmy przy tym, że POChP jest nie tylko częstą przyczyną umieralności, ale także życiowej niesamodzielności.
Baczną uwagę na objawy POChP powinny zwracać osoby znajdujące się w grupie ryzyka choroby. Są to przede wszystkim:
- Osoby używające wyrobów tytoniowych (w tym bierni palacze);
- Osoby narażone na zanieczyszczenie powietrza, w tym w miejscu pracy, m.in. górnicy, hutnicy, rolnicy, pracownicy budowlani, operatorzy maszyn czy fryzjerzy i kosmetyczki.
Osoby te powinny pilnie skonsultować się z lekarzem, jeśli dostrzegą u siebie jeden z tych objawów:
- Przewlekły kaszel– w przebiegu POChP obserwuje się uporczywy kaszel, który nasila się rano i wieczorem oraz pod wpływem czynników drażniących, takich jak kurz czy dym tytoniowy. Kaszel towarzyszący POChP nie ma jednak charakteru napadowego.
- Duszność– może to być zarówno duszność wysiłkowa, jak i pojawiająca się w fazie spoczynkowej.
- Odkrztuszanie plwociny– czasem o ropnym charakterze, mogącej zawierać ślady krwi (sugeruje to poważną chorobę układu oddechowego, co wymaga natychmiastowej diagnostyki).
- Obniżona tolerancja wysiłku– np. szybkie męczenie się podczas wykonywania prostych, codziennych czynności, jak ubranie się, zaścielenie łóżka, przyrządzenie posiłku etc.
To jest ważne:
Objawy te mogą mieć różny stopień nasilenia, jednak nigdy nie należy przechodzić nad nimi do porządku dziennego, zwłaszcza będąc w grupie ryzyka POChP.
Diagnostyka i leczenie
Nawet osoby wiedzące, co to jest POChP, często opóźniają wizytę u lekarza, głównie w obawie przed długotrwałą i męczącą diagnostyką. Trzeba zatem podkreślić, że im wcześniej uda się zdiagnozować chorobę i rozpocząć leczenie, tym większa szansa na złagodzenie objawów i zachowanie relatywnie dobrego komfortu życia.
Na początek zawsze należy zgłosić się do lekarza pierwszego kontaktu i opowiedzieć mu o swoich przypuszczeniach. Lekarz POZ zbierze wywiad, przeprowadzi podstawowe badanie osłuchowe i podejmie decyzję o ewentualnym skierowaniu pacjenta na konsultację do poradni pulmonologicznej.
Specjalistyczna diagnostyka POChP bazuje na szeregu badań, spośród których najważniejsze jest badanie spirometryczne (spirometria). Badanie polega m.in. na wdmuchiwaniu zgromadzonego w płucach powietrza do aparatu spirometrycznego. Inne badania, które pozwalają ostatecznie potwierdzić lub wykluczyć tę chorobę, to m.in. pletyzmografia (badanie funkcji płuc), RTG klatki piersiowej, echo serca, EKG czy ergospirometria.
Choć POChP jest chorobą, której nie można wyleczyć, to jednocześnie poddaje się leczeniu i profilaktyce. Celem terapii jest złagodzenie objawów choroby i danie choremu szansy uniknięcia inwalidztwa.
